Teka 25

Okładka Pressji

Formułujemy nowy program prawicowego heterointelektualizmu: należy interesować się lewicą, mówić jej językiem i korzystać z jej idei. W ten sposób można w nowy sposób wyrazić konserwatywne wartości, skutecznie bronić ich we współczesnym świecie i znaleźć nowych sojuszników.

Michał Zabdyr-Jamróz formułuje kluczową ideę teki: z ideami jest tak jak z genami - udana intelektualna prokreacja wymaga wymiany między ideowymi płciami, czyli prawicą i lewicą. W pierwszej części, zatytułowanej "Prawy do lewego", próbujemy zbadać, jak idee lewicowe mogą się przydać prawicy. Grzegorz Lewicki nawołuje do używania języka teorii krytycznej, Błażej Skrzypulec wykorzystuje teorię Bruno Latoura do krytyki aborcji, Marek Przychodzeń porównuje Marksa i Arystotelesa, a Paweł Rojek - Stalina i Platona. Przyglądamy się też ideom Sławomira Sierakowskiego i praktyce państwa opiekuńczego w Szwecji.

W drugiej części opisujemy odwrotny ruch: "Lewy do prawego". Michał Pospiszyl starannie analizuje fenomen lewicowego zainteresowania religiją a Jan Maciejewski prowokacyjnie pisze o nawróceniu Stanisława Brzozowskiego.

Prócz tego w nowej tece zastanawiamy się nad możliwością wyjścia poza spór lewica-prawica (Wojciech Czabanowski i Błażej Skrzypulec), badamy możliwość współpracy politycznej (Adolf Romański i Łukasz Maślanka) i formułujemy z pomocą naszych lewicowych przyjaciół z "Obywatela" (Krzysztof Wołodźko, Remigiusz Okraska) kanon lektur polskiego lewicowca. W Krakowskim Kredensie rozmawiamy z Hieronimem Kubiakiem, jednym z przywódców PRL, a dziś szefem lewicowej Kuźnicy. W tece publikujemy też blok tekstów poświęconych Solidarności, w tym debatę wokół książki Pawła Rojka, opowiadania, wiersze w wyborze Krzysztofa Koehlera i szkic Jakuba Lubelskiego o Jerzym Pilchu.

NAKŁAD WYCZERPANY

Teka niedostępna

Spis treści:

Dlaczego prawica powinna kochać lewicę?     Pobierz plik

Z ideami jest tak jak z genami. Udana intelektualna prokreacja wymaga wymiany między ideowymi płciami, czyli prawicą i lewicą. Tylko heterointelektualizm ustrzeże nas przed skarłowaceniem. Kochajmy się!

Michał Zabdyr-Jamróz    

Teoria krytyczna albo śmierć     Pobierz plik

Powinniśmy nauczyć się korzystać z teorii krytycznej, by w zrozumiały sposób przedstawiać swoje racje w świecie. Czyż Polacy-katolicy nie podlegają dziś opresji i wykluczeniu?

Grzegorz Lewicki    

Emancypacja in statu nascendi     Pobierz plik

Gdyby lewica przemyślała Politykę natury Bruno Latoura (2009), uznałaby aborcję za niedopuszczalną. Płody zabierają głos w debacie o sobie i żądają emancypacji.

Błażej Skrzypulec    

Arystoteles, lewica, dialog     Pobierz plik

To, co mówił Marks, o wiele wcześniej i lepiej powiedział Arystoteles. A więc nie wszystko, co mówił Marks, jest takie głupie...

Marek Przychodzeń    

Platonizm, stalinizm i konserwatywna awangarda     Pobierz plik

Prawicowa sztuka i polityka jest mimetyczna, a lewicowa − awangardowa. Czy nie da się jakoś uzupełnić platonizmu przez stalinizm?
Co powstanie z takiego połączenia?

Paweł Rojek    

Sławomir Sierakowski i liberalny konsens     Pobierz plik

Analiza ideowej ewolucji założyciela „Krytyki Politycznej”: od budzącej sympatię pochwały polityczności po nieoczekiwane wykluczanie „homofobów” i „faszystów”.

Błażej Skrzypulec     Wojciech Czabanowski    

Szwedzki panoptykon     Pobierz plik

Sprytne wykorzystanie lewicowych idei Michela Foucaulta (1993: 235–273) do krytyki lewicowej praktyki szwedzkiego państwa opiekuńczego.

Katarzyna Salwa    

Wszystko, co chcielibyście wiedzieć o chrześcijaństwie, ale baliście się zapytać Žižka     Pobierz plik

Krótki przegląd strategii postsekularnych. Czego Agamben, Badiou i Žižek szukają u świętego Pawła?

Michał Pospiszyl    

Brzozowski i inni święci     Pobierz plik

Czasem lewicowy heterointelektualizm prowadzi do zgoła nieoczekiwanych rezultatów. Taki Stanisław Brzozowski na przykład po prostu się nawrócił.

Jan Maciejewski    

Polityka epistemiczna     Pobierz plik

Manifest formalizmu politycznego. Autorzy wywracają do góry nogami potoczne podziały i proponują nową mapę intelektualną świata. „Christianitas” sąsiaduje na niej z „Krytyką Polityczną”.

Błażej Skrzypulec     Wojciech Czabanowski    

Gładkie ręce, Toast imieninowy dla Michała Zabdyr-Jamroza     Pobierz plik

Zaczęliśmy od tekstu Michała Zabdyr-Jamroza, kończymy toastem na jego cześć. Dwa programowe wiersze „korsarzy pojęć” i „dyskursywnych poliglotów”.

Wojciech Czabanowski    

Dlaczego wolimy kaszankę od kawioru?     Pobierz plik

Pamiętacie sławne noworoczne życzenia Adolfa Romańskiego dla por. Jerzego Borewicza z 1980 roku? Mirosław Dzielski (1995: 171−180) sformułował w nich koncepcję uwłaszczenia nomenklatury. Romański dziś wraca i tłumaczy Borewiczowi, że w Polsce nie ma lewicy, z którą mogłaby współpracować prawica.

Adolf Romański    

Zejdźmy na ziemię     Pobierz plik

Tekst zaczyna się od przypowieści o spadkobiercy, a kończy się łajaniem antykolonialnej, to znaczy prawicowej, elity. Zamiast prowadzić wojny kulturowe, powinniśmy się wszyscy zgodnie zabrać do roboty.

Łukasz Maślanka    

Historia lewicy w manifestach, powieściach i rozmowach     Pobierz plik

Poprosiliśmy o radę znanych autorów ze środowiska „Nowego Obywatela”, wielce zasłużonego pisma lewicowego. Otrzymaliśmy dwie zaskakujące listy lektur obowiązkowych. Wołodźko prowadzi nas przez powszechną tradycję lewicową, omawiając prace klasyczne i współczesne, dzieła programowe, literackie i naukowe. Wiele jego wyborów jest dość nieoczywistych.

Krzysztof Wołodźko    

Tradycje polskiej lewicy     Pobierz plik

Poprosiliśmy o radę znanych autorów ze środowiska „Nowego Obywatela”, wielce zasłużonego pisma lewicowego. Otrzymaliśmy dwie zaskakujące listy lektur obowiązkowych. Okraska przyjął inną strategię i przypomniał teksty najważniejsze dla polskiej tradycji lewicowej. Nie da się ukryć, o niektórych z nich słyszymy pierwszy raz w życiu.

Remigiusz Okraska    

Czterej lewicowcy, w tym jeden święty     Pobierz plik

Wspólnymi siłami omawiamy cztery biografie wybitnych działaczy lewicowych. Jeden z nich był księdzem i trochę wahamy się, czy umieszczać go w tym towarzystwie.

Karol Kleczka     Krzysztof Wołodźko     Karol Wilczyński     Sławomir Zatwardnicki    

Nie szukam usprawiedliwienia. Rozmowa z profesorem Hieronimem Kubiakiem     Pobierz plik

Obszerna rozmowa z lewicowcem, profesorem socjologii i jedną z najważniejszych osób w aparacie władzy PRL w latach osiemdziesiątych.To już piąta rozmowa z naszego cyklu. Portret, jak zwykle, wykonał dla nas Dom Fotografii i Malarstwa Foto Bielec.

Krzysztof Mazur     Hieronim Kubiak     Paweł Rojek    

Księżycowe morza     Pobierz plik

Kolejny wiersz naszego stałego autora.

Adam Leszkiewicz    

Wiersze     Pobierz plik

Pierwsza część wyboru wierszy warszawskiego poety.

Zdzisław Mikłaszewicz    

Księga Szkocka nadal istnieje. Rozmowa z Susaną H. Case     Pobierz plik

Pewna nowojorska poetka napisała tomik wierszy o przedwojennych lwowskich matematykach. Spotykali się oni w pewnej kawiarni i na serwetkach rozwiązywali fundamentalne zagadnienia.

Anna Markwart     Susana H. Case    

Kawiarnia „Szkocka”     Pobierz plik

Wiersze o lwowskich matematykach. Stefan Banach lubił ciastka z truskawkami, a Alfred Tarski wolał placek z pomarańczami.

Susana H. Case    

Bóg piszących     Pobierz plik

Zaskakująca analiza dzieł Jerzego Pilcha. Czyżby był on najwybitniejszym polskim pisarzem religijnym?

Jakub Lubelski    

Oblicza ezoteryzmu (2)     Pobierz plik

Druga część obszernego tekstu o Platonie, Ksenofoncie i Leo Straussie.

Paweł Armada    

Ogólnoludzkie wartości i sprawiedliwość dla życia     Pobierz plik

Polska wersja ważnego eseju ukazującego aktualność idei Solidarności. Świat czeka na globalną Solidarność!

W. Julian Korab-Karpowicz    

Spór o dyskurs Solidarności     Pobierz plik

Dość przychylne omówienie książki Pawła Rojka o semiotyce Solidarności.

Michał Kaczmarczyk    

Sąd nad Semiotyką Solidarności     Pobierz plik

Zapis debaty o książce Pawła Rojka, która odbyła się w Instytucie Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego.

Michał Łuczewski     Sergiusz Kowalski     Ireneusz Krzemiński     Tadeusz Szawiel    

W obronie Semiotyki Solidarności     Pobierz plik

Odpowiedź krytykom. Najwięcej dostaje się Michałowi Łuczewskiemu.

Paweł Rojek    

Co powiedzieli o nas w Tischnerze?     Pobierz plik

Wypowiedzi z dyskusji nad Postmodernistyczną Solidarnością w Instytucie Tischnera. Jak zwykle dostało się naszemu duetowi Czabanowski-Skrzypulec.

Jan Andrzej Kłoczowski OP     Zbigniew Stawrowski     Adam Workowski    

Dardimandi Lecha Kaczyńskiego     Pobierz plik

Głos krytyczny wobec naszej próby rewitalizacji idei prometejskiej z przedostatniej teki. Co to jest gruzińskie dardimandi, dowiecie się z przypisu.

Dominik Skorupa    

A. Walicki, Pisma wybrane     Pobierz plik

Mateusz Kędzierski    

R. Chwedoruk, Ruchy i myśl syndykalizmu w Polsce     Pobierz plik

Stefan Sękowski    

W. J. Korab-Karpowicz, Historia filozofii politycznej     Pobierz plik

Paweł Armada    

I. Krzemiński (red.), Solidarność − doświadczenie i pamięć     Pobierz plik

Paweł Rojek    

S. Rosiek, Władza słowa     Pobierz plik

Paweł Rojek    

D. Kot, Podmiotowość i utrata     Pobierz plik

Krzysztof Cierlikowski    

„Arcana” 2011, nr 2-3     Pobierz plik

Adam Leszkiewicz    

„Fronda” 2011, nr 59     Pobierz plik

Wojciech Czabanowski    

Histmag.org     Pobierz plik

Sebastian Gałecki    

„Kontakt” 2011, nr 16 (     Pobierz plik

Jędrzej Grodniewicz    

„Kontakt” 2011, nr 17     Pobierz plik

Karol Kleczka    

„Kronos” 2010, nr 4     Pobierz plik

Aleksander Czerkawski    

„Kultūros Barai” 2011, nr 5     Pobierz plik

Sabina Karmazinaitė    

„Nowe Państwo” 2011, nr 5     Pobierz plik

Bartłomiej Malik    

„Nowy Obywatel” 2011, nr 2     Pobierz plik

Wojciech Czabanowski    

„Polonia Christiana” 2011, nr 21     Pobierz plik

Bartosz Bieliszczuk    

„Teofil” 2011, nr 1     Pobierz plik

Karol Kleczka    

Ju-651 opowiada (4)     Pobierz plik

Nie zapominamy, do czego doprowadziła próba realizacji ideologii marksizmu-leninizmu. Kontynuujemy wstrząsającą relację z łagru w Workucie.

Tadeusz Pietkiewicz    

Filozof     Pobierz plik

Ukraiński malarz wraca z poruszającym opowiadaniem o domorosłym filozofie, studiującym bez wytchnienia Marksa, Lenina, Kautskiego i Babla.

Iwan Kulik    

Czy jesteś konserwatywnym lanserem?     Pobierz plik

Osoby, które odpowiedzą twierdząco na co najmniej dwie trzecie pytań, mogą w nagrodę odebrać w redakcji jeden z archiwalnych numerów pisma.

Przemysław Brożek    

Bibliografia     Pobierz plik

Redakcja    

Biografia     Pobierz plik

Redakcja    

Summary     Pobierz plik

Grzegorz Lewicki